Toen het water kwam

Wat waren we weer gefixeerd op een komende Elfstedentocht, en dus kwam uit alle laden de beelden van de heroische tocht der tochten uit 1963, de tocht die Reinier Paping won, en wat hem eeuwige roem in Friesland en ver daarbuiten bracht. Maar net nu het ijs wijkt en de sneeuw smelt, herdenken we tien jaar verder terug in de tijd, de Watersnoodramp van 1953.

Ik herinner mij dat in mijn ouderlijk huis een herdenkboek over de Watersnoodramp lag met de zeer veelzeggende titel De Ramp, Veel aangrijpende zwart witfotografie over eindeloze watermassa’s, verdronken paarden, boten met geredde mensen, en nu bijna prehistorische helicopters. De Duitsers waren koud weg, of een zware noordwesterstorm, springtij, en onzekere dijken maakten een ramp die zo’n 1.800 mensen in Zeeland en Zuid-Holland en een beetje Brabant het leven kostte.

Toen het water kwam. Een ramp. Zeker. Zeker ook voor ons net een beetje herwonnen zelfvertrouwen na vijf jaar Duitse bezetting. Opnieuw bleek hoe kwetsbaar ons kikkerlandje was. Dijken die weken, vruchtbaar land dat overspoeld en voor jaren onbruikbaar werd. Het land dat altijd al vocht tegen het water, zou zich nog slimmer en vastberadener moeten tonen.

Van De Ramp, een paar geleden verfilmd als De Storm, kwam uiteindelijk veel goeds. De Deltawerken zouden ons gaan beschermen, en onze kennis van hoe om te leven met en om te gaan met het altijd dreigende water, werd een exportprodukt van enorme omvang. Van ellende naar winst, zo kan het gaan.

Het was een mooie Andere Tijden vanavond over De Ramp, zonder commentaar, maar met alleen commentaar van toen, toen de tv er nog maar net was, maar niemand die die 1e februari wist wat er werkelijk aan de hand was en hoe groot de ellende was, laat staan dat het woord ramp viel. Nu, 60 jaar later, staat de Watersnoodramp als een icoon in onze geschiedenis, in de strijd voor ons bestaan, en worden we gepast klein als we beseffen hoe genadeloos God toe kan slaan.

En in het Journaal na Andere Tijden aandacht voor Engeland waar gevreesd wordt voor overstromingen door enorme hoeveelheden smeltwater. Van watersnoodramp naar watersnoodramp. Het is geen toeval, het is gewoon ook de tijd van het jaar. Maar wij lijken ons nu veilig te weten achter de dijken. De Engelse waterhuishouding is al heel lang en elk jaar weer een aantal keren een grote bron van zorg. Misschien moeten wij Cameron maar eens te hulp komen, net als al die buitenlandse militairen die in 1953 ons te hulp schoten.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *