De jakhals draait door

jakhals.bierStel: je interviewt een Duitse dichter annex zanger en die vraagt of hij zijn bierflesje van vier hoog in een rondvaartboot mag gooien. Het lijkt me dat je hem neerhoekt of aangeeft. Erik Dijkstra dacht leuker te zijn: hij was Rammsteiner Lindemann voor en gooide zijn eigen flesje. Kijk mij eens lekker stoer doen. Je bent niet voor niets een jakhals.

Het flesje – onschuldig aluminium, heus – raakt bijna een oude vrouw die een leuk uitje had van Stichting de Zonnebloem. Dijkstra was Evenblij met zijn actie, totdat hij het voorval ook echt uitzond, en toen was de boot natuurlijk aan. Was die Dijkstra nu echt helemaal van de pot gerukt?

Jakhals draaide door, en natuurlijk heeft hij nu spijt, en hij gaat een dagje bij de Zonnebloem kijken hoe het is om oud en zorgbehoevend te zijn en in Amsterdam een bierfles naar je kop te krijgen. Excuses, dus. Klaar. Uit. Echt?

Volgens mij vinden we toch best niet oké als kinderen tegels van viaducten gooien. Handig als je dan in de hoofdstad het startsignaal geeft voor bierflesgooien. Leuke inspiratie voor vanmiddag als Ajax kampioen dreigt te worden. Dan kunnen we allemaal een jakhalsje doen.

Ik heb nog niet gehoord dat de VARA veel spijt heeft inzake Dijkstra en zijn quasi-onschuldige poging tot zware mishandeling. Wees verschillig is toch het credo van de Rode Hanen. Dat hadden ze hier mooi in praktijk kunnen brengen. Maar ik hoorde de haan slechts drie maal kraaien. De wereld draait door.

Tobinkomens

Maar liefst vier kabinetten mochten zijn naam dragen, maar het enige dat Jan Peter Balkenende heeft achtergelaten is de naar hem genoemde verdiennorm in de publieke sector, de Balkenendenorm dus. Maar die norm wil maar geen regel worden. Vandaag kwam een lijst met 2.651 meerverdieners naar buiten. NRC voegde naam bij bedrag.

Onbetwist winnaar is Erik Staal, een buitenboordboef van de hoogste categorie, die als topbestuurder van corporatie Vestia € 1.241.833,- opstreek. Dat kon nog net bovenop de zes ton aan onkosten die hij in acht jaar erdoor heeft gejast en waar geen behoorlijke onderbouwing voor te vinden is. Je moet maar durven.

Maar ja, wie is Erik Staal? Iedereen kijkt toch gelijk naar BN’ers in het lijstje, en dan verdient Matthijs van Nieuwkerk heel behoorlijk doorrrrr, zo rond de half miljoen, en dat is toch ver verwijderd van de ruim twee ton die redelijk en oirbaar zou zijn. Maar zo gaat het: talent is schaars en duur, is bij voetbal ook zo, maar daar komt het geld – meestal niet of niet direct – uit publieke middelen.

Daar wringt hier natuurlijk de schoen, en los van de ongelukkige naam Balkenendenorm laten veel bestuurders vooral in zorg en wonen zien dat het ze niet kan schelen en dat scheefgroei en graaicultuur schering en inslag zijn geworden bij corporaties en zorginstellingen waar je dat nu toch niet meer zou verwachten.

Zelfregulering. Het blijft een mooi begrip. Maar het klinkt heel hol. Helaas blijken velen toch niet in staat om te matigen, en blijkt het publieke geld toch iets te makkelijk tot privaat bezit gemaakt te worden. Bestuurders en raden van toezicht stonden erbij, keken ernaar, en vonden het goed, en als er weer eens iemand verdween met gouden handdruk dan waren het altijd wel weer oude afspraken – helaas, helaas – die alles dekten.

Tobinkomens. En nu niet gaan zeuren of een maaiveld en je kop eraf en zo. Het staat een ieder vrij elders emplooi te zoeken, gratis of voor de Balkenendenorm x 2. Maar als je de publieke zaak wilt dienen, dan ken je de prijs. En dat is dus niet de hoofdprijs. Jammer dan. Bij de vrienden van de VARA! valt ook nog wel wat te repareren. Juist bij de VARA, zou ik zeggen. En juist ook bij de woningcorporaties. Nivelleren is een feest, toch?

Loon van de angst

Er was nogal wat ophef over de documentaire ‘Emile Roemer – tussen pieken en peilen’ waarin Coen Verbraak Emile Roemer volgt tijdens de voor hem funest verlopen verkiezingscampagne in de nazomer. Van virtueel 37 zetels landde Roemer met zijn SP op 15, precies het aantal dat hij al had.

De documentaire van Verbraak wordt aangekondigd als een ‘uniek kijkje in de keuken van de SP-campagne.’ Dat is zwaar overdreven. Over de campagne en het hoe en wat van de keuzes die worden gemaakt, komt nauwelijks iets over. Verbraak mocht overal bij zijn, dus heeft hij niets boeiends kunnen filmen, of was er nog een secundair traject achter de camera om? .

Roemer voelde zich in de campagne onheus bejegend, dom aangevallen, en hij vond dat zijn oprechtheid werd afgestraft. Maar ergens in het begin klinkt terloops het dodelijke zinnetje ‘geen fouten maken.’ En dat lijkt me de grootste fout die Roemer met zijn team maakte. In plaats van de aanval koos Roemer voor aanpassen, hij wilde zo graag overkomen als potentieel premier dat hij daarmee zichzelf verloor. En daar werd hij braaf bij ‘geholpen’ door dezelfde media die hem eerst virtueel de hemel in hadden geprezen.

Wat Verbraak vooral laat zien is een ongelooflijk saaie man. Het shot thuis met vrouwlief op de bank na gesloopt te zijn bij DWDD was alleszeggend. Hij nam een slok van zijn biertje, en zei het alleszeggende ‘tsja.’ Daar zat niet de nieuwe premier. Daar zat iemand die veel overkwam, maar die vergat terug te vechten. Nooit gingen de handschoenen uit en werd er teruggemept. Iedereen keek ernaar, knikte vriendelijk, en zag Roemer verder wegzakken in het moeras der negatieve peilingen.

Op de verkiezingsavond zien we Roemer en Jan Marijnissen in Scheveningen samen wachten op de voorlopige uitslag. Roemer houdt het dan nog op 20 zetels, Marijnissen op 23. De 15 die het om 21.00 uur (b)lijken te zijn, is een moker in het gezicht van Roemer. Maar hij reageert niet. Slaat het meubilair niet stuk. Wurgt zijn campagneteam niet. Hij is verdoofd.

Roemer zit vol ongeloof te kijken naar een TV, wachtend op correctie van het onheilbeeld. He never knew what hit him. Vlak daarna geeft hij – als verliezer – zijn beste speech uit de hele campagne. Toen was de fout al gemaakt, en mochten de handschoenen af. Geen fouten maken. Niet aanvallen, maar pareren. Het loon van de angst. Jammer dat Verbraak er niet bij was toen de strategische keuze werd gemaakt bij de SP.